“Çocuktan işçi olmaz”

Baro Başkanı Yeşilboğaz, 12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliği ile Mücadele Günü dolayısıyla açıklama yaptı. Çocuk işçiliğinin, Türkiye’nin ve dünyanın yaşadığı acil çözüm bekleyen sorunlarından birisi olduğuna dikkat çeken Yeşilboğaz, “Adaletsizliğin yükü maalesef çocukların sırtında. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), dünyada 152 milyon çocuğun ailelerine katkı sunabilmek için tehlikeli koşullarda ve emekleri istismar edilerek çalışmak zorunda kaldığını açıklarken, Türkiye İstatistik Kurumunun 2019 yılı ‘Çocuk İşgücü Anketi Sonuçları’ çalışmasına göre ise Türkiye’de 5-17 yaş grubunda çalışan çocuk sayısı 720 bin olarak açıklanmıştır. TÜİK’e göre, çocukların çalışma nedenlerinde ilk sırayı yüzde 35,9 ile ‘hane halkının ekonomik faaliyetine yardımcı olmak’ aldı. Söz konusu çocukların yüzde 30,8’i tarım, yüzde 23,7’si sanayi, yüzde 45,5’i ise hizmet sektöründe yer aldı. İşteki durumuna göre çalışan çocukların yüzde 63,3’ü ücretli veya yevmiyeli, yüzde 36,2’si ücretsiz aile işçisi, yüzde 0,.5’i ise kendi hesabına olarak çalıştı. Çocukların yüzde 1,3’ü çalıştığı yerde bir yaralanma veya sakatlanmaya maruz kalırken, çocukların yüzde 0,1’i çalıştığı yerde fiziksel, sözlü şiddet veya kötü muameleye maruz kalmakta” ifadelerini kullandı.

“Eşitlik ilkesi ve ayrımcılık yasağına aykırıdır”

Açıklamasında, İşçi Sağlığı ve Güvenliği Meclisinin raporlarından rakamsal veriler de paylaşan Yeşilboğaz, bu raporlara göre, Türkiye’de 2019 yılında en az 67 çocuğun iş kazasında hayatını kaybettiğini vurguladı. Hayatını kaybeden çocuklardan 60’ının tarım iş kolunda çalıştığını dile getiren Yeşilboğaz, 2020 yılının ilk 5 ayında ise tamamı tarım iş kolunda çalışan en az 10 çocuğun iş kazasında öldüğünü belirtti. Çalıştırılan çocuklara ilişkin 2002’den bu yana bir yol kat edildiğini ifade eden Yeşilboğaz, şöyle devam etti: “Ancak hala mevzuatımız tamamıyla uluslararası sözleşmelerle uyumlu olmayıp çocuk işçiliğiyle etkin mücadele için yeterli değildir. Özellikle İş Kanunu kapsamı dışında kalan çalıştırılan çocuklara ilişkin düzenlemeler, İstihdama Kabulde Asgari Yaşa İlişkin 138 Sayılı Sözleşme ve Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesine açıkça aykırı olduğu gibi eşitlik ilkesi ve ayrımcılık yasağına da açıkça aykırıdır.”

“Cezasızlık politikası son bulmalı”

Çocuk işçiliğinin azaltılması ve nihai olarak ortadan kaldırılması için uluslararası düzeyde sözleşmeler ve antlaşmalar imzalandığını, ulusal düzeyde de iç mevzuatın bu sözleşme ve antlaşmalara göre düzenlemesine yönelik çalışmalar yapıldığını belirten Yeşilboğaz, ILO’nun ‘Asgari Yaş Sözleşmesi’, Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının ilgili maddelerine atıfta bulundu. Yeşilboğaz, “Çocuk işçiliğiyle mücadele için çocukların çalışmalarına yasak getirmek yeterli değildir. Çocukların, istismara ve emeklerinin sömürülmesine karşı etkin şekilde korunabilmesi için ülkedeki yaşam koşullarının düzeltilmesi gerekir. Bu da sosyoekonomik politikaların sosyal devlet ilkesi çerçevesinde uygulanmasıyla, ayrıca cezasızlık politikasının son bulmasıyla mümkündür” dedi.

“Çocuktan işçi olmaz”

Dünya Çocuk İşçiliği İle Mücadele adlı bir günün varlığının, tüm insanlığın utancı olması ve bu utancın son bulması gerektiğini kaydeden Yeşilboğaz, “Çocuktan işçi olmaz. Çocuktan sadece çocuk olur. Çocuklar hayatın yüküyle değil, var olan haklarıyla yaşayabilmelidir. Çocuk işçiliği hak çalmaktır. Çocukları her türlü ihmal ve istismardan korumak devletin yükümlülüğü olup; çocuklarımızın haklarının ve geleceğinin çalınmasına kimse ortak olmamalıdır, sessiz kalmamalıdır. Çocuklarımızın haklarına sahip çıkarak onları korumak, çalışmaları yerine okullarda eğitim almalarını sağlamak için herkesi göreve davet ediyoruz” ifadelerini kullandı.